Conlang Wiki
Advertisement

Sejm Cesarstwa Damianowego ( dam. Tānävä/ do 2015 r. Saaimas)- izba niższa Zgromadzenia Narodowego Cesarstwa. Utworzona 12 sierpnia 2009 r. jako izba niższa Królestwa, na miejscu Narodowej Tymczasowej Rady Delegatów (2007-2009). Od utworzenia Sejmu system parlamentarny kraju ma charakter dwuizbowy.


Historia[]

Dzieje Sejmu sięgają czasów rady wojennej (kanga) istniejącej od IV w. p.n.e. w różnych państwach taemnijskich, a następnie zgromadzenia wodzów (taramtëkiy). Kolejnym analogicznym do Sejmu ciałem było zgromadzenie szlachty (masnaatëkiy), organ Cesarstwa Taenu do 1404 r. Jego kompetencje w XVI w. przejął powołany pod naciskiem arystokratów Organ Trwale Obradujący (kamnaskanbablaak), zastąpiony w 1754 r. Zgromadzeniem (Tānävä). Na początku XX w. ostatni cesarz II Cesarstwa Taenu, Maamidar IV, podjął próbę zawieszenia obrad organu, co doprowadziło do proklamacji republiki w 1914 r. Zgromadzenie zawieszono po restauracji monarchii w 1944 r., lecz przywrócono w 1945 r. W 2002 r. po puczu wojskowym Zgromadzenie nie funkcjonowało w latach 2003-2004 i w 2007 r. Po porozumieniu prodemokratycznych sił i protestach narodowych, wymuszono stabilizację, co poskutkowało powstaniem Królestwa, a następnie Cesarstwa Damianowego. Organem ustawodawczym kraju był początkowo Senat, zaś dodano do niego 12 sierpnia 2009 r. Sejm, początkowo pod ztaenizowaną nazwą Saaimas z 400 posłami. W 2012 r. liczbę posłów zmniejszono do 350, w lipcu obie izby zaś proklamowały powstanie Cesarstwa. W 2015 r. pod naciskiem środowisk narodowo-liberalnych "zdamianizowano" nazwę organu na rdzenne miano Tānävä, nawiązując tym samym do historycznej tradycji parlamentarnej.

Funkcjonowanie[]

Sejm liczy 350 posłów (nigina, pl. niginanava) wyłonionych na podstawie wolnych, tajnych, bezpośrednich i proporcjonalnych wyborów do Sejmu, organizowanych co 4 lata. Nowy Sejm musi zebrać się maksymalnie trzy tygodnie po ogłoszeniu oficjalnych wyników wyborów, w połączeniu z Senatem. Obrady Zgromadzenia Parlamentarnego zwołuje Cesarz maksymalnie tydzień po ogłoszeniu wyników wyborów. Przewodniczy im natomiast najstarszy wiekiem parlamentarzysta do momentu wyboru Marszałka (Mówcy) Sejmu (mimälleri), który przewodniczy obradom na okres jednorocznej kadencji. Obecnie (grudzień 2023) rolę tę pełni członkini Niezależnego Bloku Socjaldemokratów Ivaa Hanisi-Tikkaramapi. W pierwszym dniu obrad zostają wybrane także komisje porządkowe Sejmu- ds. prawa, komunikacji, spraw zagranicznych i obronności, obsadzone po równo przedstawicielami rządu i opozycji. Pozostałe są wybierane w okresie późniejszym. Obecnie istnieje 45 różnych komisji sejmowych. Większością 2/3 powoływane są też komisje śledcze upoważniające kontrole i wszczęcie postępowania sądowego wobec posłów i członków rządu.

Kwestię funkcjonowania organu ustala Kodeks Rady z 2014 r., nowelizowany w 2020 r. Na jego czele straży Prezydium złożone z emerytowanych posłów, czuwające nad jakością życia parlamentarnego i rozstrzygające spory z innymi organami publicznymi oraz między posłami, a także karające ich w razie potrzeby. Uposażenie posłów zależy od przepracowanych godzin (wg nowelizacji Kodeksu Rady) i zobowiązuje do regularnego uczestnictwa w obradach. W 2021 r. zlikwidowano część immunitetów, pozostały te związane z posłami-członkami komisji porządkowych. Istnieje zakaz łączenia funkcji posła i członka rady nadzorczej spółki skarbu państwa, ciała kierowniczego przedsiębiorstwa, a także zakaz zatrudniania krewnych w biurach Sejmu.

Za właściwy przebieg obrad odpowiada Mówca Sejmu, któremu asystują linairai (asystenci) na półroczne kadencje.

Advertisement